
Жыл сайын 2 сәуірде әлемдік қауымдастық Дүниежүзілік аутизм туралы ақпаратты тарату күнін (World Autism Awareness Day) атап өтеді. Бұл күн аутизм спектрінің бұзылыстары (АСБ) бар жандарды қолдауға, қоғамды ақпараттандыруға және инклюзия принциптерін ілгерілетуге арналған бір айлық науқанның бастауы болып табылады.
Бұл күн қалай және қашан пайда болды? Дүниежүзілік күн БҰҰ Бас Ассамблеясының 2007 жылғы 18 желтоқсандағы қарарымен (№ 62/139) ресми түрде бекітіліп, алғаш рет 2008 жылдың көктемінде атап өтілді. Бұл бастаманы Қатар мемлекеті ұсынып, БҰҰ-ға мүше барлық елдер бірі ауыздан қолдау көрсетті. Бұл датаның халықаралық деңгейде белгіленуі аутизм мәселесінің жаһандық маңыздылығын және оны шешуде халықаралық ынтымақтастықтың қажеттілігін көрсетті.
Айлықтың негізгі мақсаттары мен міндеттері:
Ерте диагностика және қолдау: Ата-аналар мен педагогтардың назарын АСБ-ны ерте анықтаудың маңыздылығына аудару. Бұл баланың болашақта қоғамға бейімделуіне мүмкіндік береді.
Стигматизациямен күрес: Аутизм туралы қалыптасқан мифтер мен стереотиптерді жою, қоғамдағы кемсітушілік деңгейін төмендету.
Инклюзивті орта қалыптастыру: Аутизмі бар балалар мен ересектердің білім алуына және қоғамдық өмірге толыққанды араласуына жағдай жасау.
Отбасыларды қолдау: АСБ бар балаларды тәрбиелеп отырған отбасылармен ынтымақтастықты нығайту және оларға әлеуметтік-психологиялық көмектің маңыздылығын еске салу.
Ақпараттандырудан — қабылдауға жол Егер алғашқы жылдары басты мақсат аутизм туралы жай ғана ақпарат беру болса, бүгінде әлемдік назар жай ғана «хабардар болудан» (awareness) «қабылдауға» (acceptance) ауысты. Бұл қоғамның диагнозға емес, тұлғаға қарап, оның ерекше таланттарын, қабылдау қабілетін және толыққанды өмір сүруге құқығын тануы дегенді білдіреді.
Аутизм — бұл емдеуді қажет ететін ауру емес, бұл жүйке жүйесі дамуының ерекшелігі. Соңғы жылдары қолданылып жүрген шексіздік нышаны адамзаттың нейроәртүрлілігін және аутизм спектрінің кеңдігін білдіреді.
Осы айлық аясында Қазақстан Республикасының білім беру ұйымдарында «Біз әртүрліміз, бірақ біз біргеміз!» / «Мы разные, но мы вместе!» ұранымен ақпараттық науқандар бастау алады. Біз баршаңызды осы бастамаға қосылуға, жанашырлық танытуға және әрбір жанға орын табылатын ашық қоғам құруға атсалысуға шақырамыз.